C. Buddingh, Bericht aan de reizigers (boekenweekgeschenk 1975)

Bericht aan de reizigers

Beoordeling: 3 sterren

In mijn reeks boekenweekgeschenken is dit er één die mij wat minder aanspreekt. Het is een aardige verzamelbundel, waarin C. Buddingh van diverse grote schrijvers gedichten, verhalen en romanfragmenten bij elkaar heeft gezet met als thema ‘reizen’. Het is een leuke doorsnede van wat in 1975 als grote schrijvers werden gezien en opvallend genoeg zijn er nog maar weinig namen echt vergeten.

Aan de andere kant is Bericht aan de reizigers geen topper. De verhalen en gedichten zijn aardig tot goed, maar je vliegt de fragmenten alweer uit voor je er goed en wel in zit. Helaas, niet mijn ding, maar binnen zijn genre wel goed.

Hermine Heijermans, Snikken en smartlapjes (boekenweekgeschenk

Snikken en smartlapjesBeoordeling: 1 ster

Het boekenweekgeschenk van 1976 is echt één van de slechtste ooit. Snikken en smartlapjes is een bloemlezing uit Nederlandse smartlappen uit de eerste decennia van de 20e eeuw. Voorafgaand krijg je als lezer een inleiding van Hermine Heijermans (dochter van Herman Heijermans) voorgeschoteld.

Deze inleiding is tenenkrommend: de opbouw rammelt en inhoudelijk lijkt ze geen punt te kunnen maken of in elk geval niet te kunnen kiezen wélk punt ze wil maken. Het is een slecht betoog van een oude (74) vrouw die terugkijkt en ziet dat het vroeger allemaal beter was.

Ook de uitvoering van het boekje, de afbeeldingen, vormgeving, tekstopmaak, alinea-opmaak; het is allemaal onaantrekkelijk en spreken zeker een lezer van nu niet meer aan. Ik kan me echter ook niet voorstellen dat men hier destijds lovend over was, al was ik er nog niet bij. Ik vind het in elk geval niks.

Menno Wigman, ’s Zomers stinken alle steden

's Zomers stinken alle steden

Beoordeling: 4 sterren

Al eerder besprak ik bundels van Menno Wigman. Daaruit werd al duidelijk dat ik Menno Wigman hoog heb zitten. Niet elk gedicht van Wigman, ook in de bundel ’s Zomers stinken alle steden, spreekt mij direct aan, maar ook dit is een heerlijke bundel om regelmatig op je nachtkastje te hebben legen, door te bladeren en te lezen.

Gerard Reve, Verzamelde gedichten

Verzamelde gedichtenBeoordeling: 3 sterren

De verzamelde gedichten van Gerard Reve bevatten alles wat typisch is voor wie Reve was: religie voert de boventoon, de toon is een tikje melancholisch en sommige gedichten kennen een rauw randje. Geweld of seks komen echter weinig voor.

Het jammere van de bundel is dat weinig gedichten echt indruk maken. Ze zijn mooi, maar het blijft veel pap met weinig krenten. Het proza van Reve spreekt mij echt veel meer aan.

Remco Campert, Dichter

Beoordeling: 4 sterren

De diverse dichters van de Vijftigers zijn in de afgelopen 60 jaar (ja, zo lang is het al geleden) elk hun eigen weg gegaan. Sommigen leven helaas niet meer, zoals Simon Vinkenoog (die beschermheer was van Onbederf’lijk Vers), maar Remco Campert gaat maar door. Met Dichter verschijnt er een mooie verzameling van zijn poëtische werk. Camperts poëtische werk vind ik niet allemaal even briljant, maar er staan in deze verzameling echte pareltjes. Zo is Ode aan mijn jas een fantastisch staaltje Campert-poëzie. Ook het bij ons op school al jaren veelgebruikte Een vergeefs gedicht staat erin en dat blijft mooi (ook na het lezen van vele niet altijd volledige of kloppende analyses van dit gedicht).

Campert gebruikt de taal in zijn gedichten afgewogen en geen woord lijkt zonder overwegingen te zijn neergeschreven. Toch heeft zijn poëzie tegelijkertijd een spontaniteit die heel natuurlijk leest én klinkt. Dat geldt overigens ook voor zijn proza, waaronder Het leven is vurrukkulluk, Liefdes schijnbewegingen en Een liefde in Parijs.

Dichter is een bundel om met enige regelmaat uit je kast (of e-reader) te pakken, in te bladeren en vooral in te lezen.

Tjitske Jansen, Koerikoeloem

KoerikoeloemBeoordeling: 5 sterren

In de vakantie heb ik twee bundels van Tjitske Jansen meegenomen. Haar debuutbundel Het moest maar eens gaan sneeuwen besprak ik vorige week en vandaag bespreek ik haar nieuwste (2007) bundel Koerikoeloem. Haar stijl blijft gelijksoortig: eenvoudig taalgebruik die toch iets heel bijzonders uitdrukt, een lichte humor en toch het bieden van meer dan een grap. Daar komt bij dat Jansen in deze bundel elke strofe, elk gedicht begint met dezelfde zinsnede. Dat is een uitdaging, maar zij weet ervoor te zorgen dat haar bundel nergens aan kracht verliest. Ook ontstaan er door de samenstelling van de strofes allerlei relaties tussen de beschreven situaties. Het is een mooie bundel en ik ben definitief fan!

Tjitske Jansen, Het moest maar eens gaan sneeuwen

Het moest maar eens gaan sneeuwenBeoordeling: 4 sterren

Deze zomer kwam ik erachter dat ik nog nooit iets over Tjitske Jansen op mijn website had gezet. En dat terwijl ik haar bij onder andere Onbederf’lijk Vers al diverse keren had horen voordragen en ik twee bundels van haar in de kast heb staan. Dus die gingen mee de koffer in. Haar eerste bundel, Het moest maar eens gaan sneeuwen is een mooie bundel. Met ogenschijnlijk eenvoudige taal weet Tjitske Jansen mooie beelden en emoties op te roepen. Vaak zit er een lichte humor in haar gedichten, maar de gedichten zijn altijd meer dan alleen maar een grap. Een mooi debuut van een veelbelovende dichteres, die meer moet kunnen. Er komt helaas nog geen nieuwe bundel uit na haar verblijf in Engeland. Ik moet dus maar snel weer een keer naar haar gaan luisteren!

Joke van Leeuwen, Wuif de mussen uit

Beoordeling: 2 sterren

De gedichten in Wuif de mussen uit lijken doorkijkjes in het dagelijks leven. Maar schijn bedriegt, want bij Joke van Leeuwen bestaat doodgewone doordeweeksheid niet: een kinderspel is niet wat het lijkt, een contactadvertentie blijkt een raadsel en zelfs met het hiernamaals is gesjoemeld. Dus hink-stap-springen we door deze bundel van zinnen naar hun betekenis en terug. De prachtige beelden die Joke van Leeuwen erbij maakte, bieden houvast in deze eigenzinnige, onalledaagse wereld-in-woorden.*

Joke van Leeuwen kan volgens de flaptekst wel hink-stap-springen in deze bundel, maar mij raakt ze bij het van-de-hak-op-de-tak-springen al snel kwijt. Een paar mooie woorden bij elkaar, maakt niet direct een gedicht; je kunt namelijk ook niet teveel weglaten. Van Leeuwen heeft wel talent, maar Wuif de mussen uit heb ik snel weer in de kast gelegd.

*Bron: Joke van Leeuwen, Wuif de mussen uit

Drs. P, Toenemend feestgedruis

Beoordeling: 4 sterren

Toenemend feestgedruis is een verzamelbundel met daarin een bloemlezing uit het werk van Drs. P. In deze bundel is goed te zien dat Drs. P zowel de inhoud als de vorm van de poëzie als geen ander beheerst. Niet alle gedichten zijn even briljant, maar de meeste laten toch een beheersing van de taal zien, die indrukwekkend genoemd mag worden. Daarnaast gebruikt Drs. P de vorm om de inhoud van zijn gedichten over te brengen. Niet voor niets is Drs. P een hele grote en met Toenemend feestgedruis wordt snel duidelijk waarom!

Gijs Gellings, Blauwe Oogst

Op mijn verjaardag een bijzondere recensie. Vorige maand verscheen bij Demer Uitgeverij de debuutbundel van Gijs Gellings, mijn neefje uit Vlaanderen. Met de post arriveerde een gesigneerd exemplaar van Blauwe oogst enkele weken geleden.

De bundel opent al bijzonder met een voorwoord van de gerenommeerde Vlaamse dichter Thierry Deleu. Deze dichter, die in Nederland geen grote bekendheid geniet, publiceert al sinds 1965. De laatste jaren verschenen er diverse dichtbundels en romans van deze schrijver. Bijzonder dat zo iemand een voorwoord schrijft bij een debuutbundel.

Wat betreft mijn oordeel over de bundel, kan ik mij zeer nauw aansluiten bij wat Thierry Deleu in het voorwoord schreef: “Een goede schrijver in wording”. Gezien Gellings jeugd die niet over rozen liep, is deze mijlpaal een zeer mooie op weg naar een bloeiende literaire toekomst. Enkele gedichten in de bundel zijn prachtig en vertellen een bijzonder verhaal, andere  zijn minder geslaagd en laten de lezer zien dat we hier met een ontluikend talent te maken hebben. Een talent dat in elk geval ‘Schrijfmachtig’ is: “Dichterschap is heerschap / Schrijf mijn ziel altijd open”!

De bundel van Gijs Gellings, Blauwe Oogst is o.a. verkrijgbaar via Lulu